Ratusz Staromiejski | www.torun.pl

Turystyka

Ratusz Staromiejski

Ratusz Staromiejski w Toruniu

Toruński ratusz jest jednym z największych ceglanych budynków tego typu w Europie i najważniejszym zabytkiem toruńskiej starówki.

Przez wieki stanowił administracyjne i handlowe centrum miasta, w jego pobliżu odbywały się jarmarki, hołdy składane władcom, rycerskie turnieje czy nawet publiczne egzekucje skazańców.

Ratusz wzniesiono w stylu gotyckim w końcu XIV w. włączając w jego mury zbudowaną ponad wiek wcześniej wieżę, którą dodatkowo podwyższono i ozdobiono blaszanym hełmem. W ten sposób powstał jednopiętrowy budynek z obszernym dziedzińcem, naśladujący najlepsze wzorce architektury flandryjskiej. Jego wnętrze codziennie zapełniało się tłumem kramarzy, kupców, rajców i rzezimieszków. W wieży krył się skarbiec, miejskie archiwum i więzienie, zaś w obszernych piwnicach szynkowano piwo i wino. Na parterze mieściły się sukiennice, ławy chlebowe, dziesiątki małych kramów oraz sala sądowa, zaś na piętrze sala obrad rady miejskiej i wielka Sala Mieszczańska, w której nierzadko goszczono polskich królów. Dla jednego z nich - Jana Olbrachta - toruński ratusz stał się w 1501 roku miejscem przedwczesnej śmierci. Serce króla, który ponoć bardzo cenił sobie wdzięk urokliwych torunianek, do dziś spoczywa w kościele św. Janów.

W latach 1602-1603 budynek ratusza poddano gruntownej przebudowie w stylu manierystycznym, podwyższając budowlę o jedno piętro oraz wprowadzając kamienne elementy dekoracyjne w postaci szczytów, narożnych wieżyczek i okiennych ram. Flamandzki architekt Antoni van Oppergen, który zaprojektował to przedsięwzięcie, mimo wprowadzonych zmian zachował gotycki charakter całej budowli. W 1645 roku ratusz stał się miejscem dyskusji religijnych, znanych jako Colloqium Charitativum, które były próbą pogodzenia zwaśnionych wyznań chrześcijańskich.

Najtragiczniejszym wydarzeniem w dziejach toruńskiego ratusza był pożar, do którego doszło w 1703 roku w czasie bombardowania miasta przez oblegających je Szwedów. Spłonęły wówczas wszystkie dachy i wnętrza powyżej parteru, ocalały jednak ceglane mury, co umożliwiło odbudowę ratusza przeprowadzoną jeszcze w XVIII w. Ślady wspomnianych zniszczeń jeszcze dziś widoczne są na wieży - do chwili obecnej nie posiada ona utraconego w 1703 r. blaszanego hełmu, a w jej niższej partii zauważyć można cegły osmalone dymem sprzed ponad trzech stuleci.

Staromiejski ratusz aż do połowy XX wieku był siedzibą toruńskich władz miejskich, zdarzało się jednak, że w czasie wojen jego komnaty zamieniano na żołnierskie szpitale. Dziś gmach jest główną siedzibą Muzeum Okręgowego. W jego wnętrzach poznać można dawny wygląd i funkcje ratuszowych pomieszczeń, a także ekspozycje, w których szczególne miejsce zajmuje sztuka gotycka, wyroby toruńskich rzemieślników oraz malarstwo polskie XIX i XX stulecia.

Ratusz Staromiejski w Toruniu. Fot. Daniel Pach.

Z ratuszem wiąże się stara i ciekawa legenda podająca, że budowla została wzniesiona na podobieństwo kalendarza. Jedna wieża to jeden rok, cztery bramy odpowiadają czterem porom roku, dwanaście dużych sal równe jest liczbie miesięcy, zaś okien ma tu być tyle, ile dni w roku. Podobno w lata przestępne mieszczanie dorabiali jeszcze jedne dodatkowe okno, tak by kalendarz nie zawierał żadnych błędów. Dziś mało kto sprawdza prawdziwość tej legendy, większą uwagę skupiają umieszczone w oknach sympatyczne figurki dawnych mieszczan, wykonane na podstawie gotyckiego obrazu z jednego z toruńskich kościołów. Niezapomniane emocje zapewnia wejście na szczyt ratuszowej wieży, z której rozciąga się wspaniały widok na zabytkowy Toruń i przepływającą u jego murów Wisłę.


Serwis Muzeum Okręgowego w Toruniu

Najczęściej czytane aktualności

  • Na zdjęciu: przedsiębiorcy nagrodzeni certyfikatem Made in Toruń z prezydentem Michałem Zaleskim
    Biznes, Miasto
    14 firm odebrało w dniu 18 października 2021 r. certyfikaty znaku jakości Made in Toruń. Wśród wyróżnionych przedsiębiorstw są m.in. start-upy zajmujące się technologiami nanowęglowymi, firmy z branż paliwowej, medycznej czy programistycznej. Na liście są też szkoła językowa, centrum nurkowe, pralnia chemiczna czy firma consultingowa
  • Grafika informująca o kolejnych zakażeniach wirusem SARS-COV-19
    Koronawirus, Miasto
    W Toruniu w ciągu ostatniego tygodnia (11-17 października 2021 r.) potwierdzono 119 przypadków zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Jedna osoba zmarła w wyniku chorób współistniejących z COVID-19.
  • Naz djęciu: uczestnicy posiedzenia Komisji Związku Miast Nowej Hanzy w Neuss
    Miasto
    Posiedzenie dotyczące kolejnych zjazdów hanzeatyckich odbyło się w Neuss w Niemczech. W 2023 roku przedstawiciele miast hanzeatyckich spotkają się Toruniu.
  • Nagrody dla Muzeum Okręgowego
    Kultura, Miasto
    Schyłek sezonu turystycznego okazał się jednocześnie początkiem festiwalu nagród, które otrzymało Muzeum Okręgowe w Toruniu. W III kwartale tego roku toruńskiej instytucji przyznano szereg wyróżnień zarówno za działalność wydawniczą jak i muzealną.
  • Na zdjęciu: zawodnicy klubu Centuria Toruń z dyplomami i medalami
    Miasto, Sport
    Aż 8 złotych medali, 1 srebrny i 3 brązowe przywiozła Centuria Toruń z Międzywojewódzkich Mistrzostw Młodzików w Taekwondo Olimpijskim rozgrywanych w Olecku.
  • baner wydarzenia
    Kultura, Miasto
    Centrum Nowoczesności Młyn Wiedzy i Centrum Innowacyjnej Edukacji 30 października 2021 r. opanują tajemnicze moce, które sprawią, że budynki centrum nauki zamienią się w labirynty pełne niespodzianek i zaskakujących zdarzeń.
  • Prawie 40 osób oddało krew w ramach zorganizowanej przez Miejski Zakład Komunikacji w Toruniu akcji „W tym morzu liczy się każda kropla”. Krwiobus czekał na chętnych 17 października 2021 r. w zajezdni autobusowej przy ul. Legionów 220.
  • 15 października 2021 r. w murach Wyższej Szkoły Kultury Społecznej i Medialnej odbyła uroczysta inauguracja nowego roku akademickiego. Podczas wydarzenia minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek nadał uczelni status akademii.
  • Medale i statuetki dla zasłużonych oraz uroczysty koncert w CKK Jordanki uczciły 15 października jubileusz 100-lecia Zespołu Szkół Muzycznych w Toruniu.
  • Symbioza sztuki i filmu – na wyjątkową podróż w czasie do klasycznego obrazu sprzed dziesięcioleci, „Gabinetu doktora Caligari”, zaprasza od 15 października toruńskie CSW. Dzieło niemieckiego ekspresjonizmu podane zostanie w nowoczesnej aranżacji – pierwszego w Polsce filmu wolumetrycznego.
  • 100-lecie istnienia świętuje w 2021 r. Zespół Szkół Muzycznych w Toruniu. Z tej okazji w Dniu Edukacji Narodowej 14 października 2021 r. w szkole odbyło się uroczyste zebranie Rady Pedagogicznej ZSM, podczas którego zasłużeni pracownicy otrzymali nagrody i wyróżnienia państwowe, wojewódzkie i miejskie.
  • W poniedziałek 18 października 2021 r. odbędzie się spotkanie konsultacyjne dotyczące przebudowy ul. Czarlińskiego.
  • Szkoła Podstawowa nr 35 im. Polskich Olimpijczyków od 15 października 2021 roku ma swój sztandar. Podczas uroczystości obecni byli toruńscy sportowcy, którzy brali udział w igrzyskach olimpijskich.
  • Od poniedziałku 18 października 2021 r. od godz. 9:00 przystanek autobusowy „Bema” w kierunku centrum zostanie przeniesiony o około 250 m na wysokość parkingu Targowiska Miejskiego.