Toruński gotyk | www.torun.pl

Serduszko w kolorze ukraińskiej flagi

Turystyka

Toruński gotyk

Toruń - gotyk na dotyk

W Toruniu znajduje się największa - po Krakowie - liczba autentycznych zabytków sztuki i architektury gotyckiej w Polsce. Gotyk jest znakiem rozpoznawczym Torunia. Dlatego oficjalnym hasłem promocyjnym miasta są słowa: "Toruń - gotyk na dotyk".

Toruń założono w czasach średniowiecza (akt lokacji w 1233 r.). Miasto uniknęło w swojej burzliwej historii zniszczeń o totalnym zasięgu, choć wiele średniowiecznych budowli (m.in. kościół św. Mikołaja  i zamek krzyżacki) zostało zniszczonych. Wiele zachowanych średniowiecznych zabytków wykonano zgodnie z kanonem gotyckim.



Jednym z argumentów, które zdecydowały o tym, że toruńska starówka została 4 grudnia 1997 r. wpisana na Światową Listę Dziedzictwa UNESCO, był autentyzm średniowiecznego i gotyckiego profilu Torunia. W sporządzonym przez zespół toruńskich naukowców opracowaniu, które stanowiło główną część wniosku o zaliczenie Torunia do grona miejsc dziedzictwa światowego, zaznaczono niezwykłą wagę zachowanej, średniowiecznej i gotyckiej spuścizny:

  • w Toruniu powstało i przetrwało do dziś wiele średniowiecznych budowli. Wszystkie reprezentują najlepsze osiągnięcia gotyckiej architektury ceglanej w Europie;
  • zachowane w Toruniu domy mieszkalne stanowią największy i najlepiej zachowany zespół gotyckiej architektury mieszkalnej w Europie północnej; 
  • zachowany w stanie zbliżonym do pierwotnego unikalny układ przestrzenny to cenne źródło materialne do dziejów rozwoju miast w średniowiecznej Europie; 
  • Ratusz Staromiejski łączy w sposób nigdzie indziej niespotykany funkcje sądowe, administracyjne i handlowe; 
  • toruński zespół staromiejski łączy w sobie cechy nadrzecznego miasta portowego, miasta podwójnego (Stare i Nowe Miasto) z cechami miasta sprzężonego z zamkiem; 
  • w Toruniu, niezależnie od wysokiego stopnia samodzielności, widoczne są wpływy przodujących ośrodków sztuki europejskiej z Brugią, Gandawą i Lubeką na czele. Fakt ten uznaje się za świadectwo istnienia europejskiej wspólnoty kulturowej miast hanzeatyckich; 

Toruń był w średniowieczu związany z wieloma wydarzeniami o ogromnej wadze i znaczeniu historycznym. Odegrał ważną rolę w chrystianizacji i kolonizacji Prus, był głównym pośrednikiem w hanzeatyckim handlu z Europą wschodnią, był też w tej części Europy najważniejszym ośrodkiem kształtowania się poczucia tożsamości stanowej mieszczaństwa oraz miejscem podpisania Traktatu Toruńskiego w 1466 r.

Potwierdzeniem niezwykłej klasy toruńskiej starówki jest również raport sporządzony przez litewskiego prof. Jonasa Glemzę, który złożył wizytę ekspercką w Toruniu w październiku 1996 r. Wyrażone w nim opinie o materiale nominacyjnym i uwagi o stanie miasta stały się podstawą pozytywnej decyzji Komitetu UNESCO w Neapolu z 4 grudnia 1997 r. Zawarte w raporcie prof. Jonasa Glemzy wnioski są spisem powodów, dla których Toruń stał się własnością kulturową całego świata. Oto niektóre spostrzeżenia raportu prof. Jonasa Glemzy:

  • Cenna zabudowa historycznego miasta - średniowieczne kościoły, ratusz - reprezentuje sobą arcydzieła ludzkiego geniuszu twórczego. Spełniają one wymagania średniowiecznego systemu obronnego (mury, bramy, ruiny zamku, położenie Starego i Nowego Miasta). 
  • Toruń został wpisany na listę siedmiu centrów historycznych Polski. 
  • W skład nominacji wchodzą Stare i Nowe Miasto (wyraźne przykłady średniowiecznego rozplanowania miasta) oraz ruiny Zamku Krzyżackiego. 
  • Do kryteriów nominacyjnych zaliczają się: historia średniowiecznego miasta, szczególnie jego idee naukowe i znaczenie miasta dla regionu. 
  • Toruń jest wspaniałym przykładem średniowiecznego miasta-portu rzecznego w swej historii łączącego Polskę, Niemcy, Prusy, Skandynawię i Litwę. 
  • W obszarze Starego i Nowego Miasta przetrwały liczne, autentyczne, wartościowe budowle gotyckie, renesansowe i barokowe. 
  • Toruń posiada także cenny, dwupierścieniowy system fortyfikacji miejskich wzniesiony przez Prusaków – zabytek XIX-wiecznej architektury obronnej. 
  • Toruń to unikalne wśród miast Związku Hanzeatyckiego miejsce urodzin Mikołaja Kopernika.

>>> Przejdź do stron o toruńskich zabytkach


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • Kobiety odśnieżajace chodnik przed sklepem
    Drogi, Miasto
    W związku z obfitymi opadami śniegu przypominamy, że obowiązek odśnieżania dotyczy nie tylko służb miejskich, ale także innych właścicieli i zarządców nieruchomości na terenie Torunia.
  • Mężczyzna w żółtej kurtce puka do drzwi
    Miasto
    Od soboty 4 lutego 2023 r. w Toruniu rozpocznie się akcja roznoszenia decyzji wymiarowych w sprawie podatków lokalnych na rok 2023.
  • Zdjęcie przedstawia lód na chodniku.
    Miasto
    Po intensywnych opadach śniegu przyjdzie oblodzenie. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej wydał ostrzeżenie I stopnia dla Torunia.
  • Plakat z rodziną, dzieckiem i telefonem z aplikacją mobilną ZUS
    Miasto
    Duże zainteresowanie świadczeniem 500+. Do ZUS napłynęło już prawie 670 tys. wniosków.
  • Baner 550-lecia Mikołaja Kopernika przed wejściem do sali sesyjnej Rady Miasta Torunia
    Miasto
    Rozpatrzenie uchwały w sprawie zasad udzielania dotacji konserwatorskich będzie jedynym punktem sesji Rady Miasta Torunia 9 lutego 2022 r.
  • Piaskarka na zaśnieżonych Wałach gen. Sikorskiego
    Drogi, Kultura
    W związku z intensywnymi opadami śniegu 3 lutego 2023 roku na toruńskie drogi ruszyły piaskarki i ciągniki.
  • Narodowy Bank Polski 9 lutego 2023 r. wprowadzi do obiegu kolekcjonerski banknot oraz srebrną monetę kolekcjonerską poświęcone Mikołajowi Kopernikowi.
  • Część wydziałów Urzędu Miasta Torunia zmieniła swoje dotychczasowe siedziby. Poniżej wykaz aktualnych lokalizacji.
  • Ostrzeżenie będzie obowiązywało od 2 lutego 2023 roku od godziny 19:00 do 3 lutego 2023 roku do godziny 09:00.
  • Od poniedziałku 6 lutego 2023 r. zostanie otwarte po przebudowie przejście dla pieszych na Szosie Chełmińskiej w rejonie Trasy Średnicowej Północnej przy ul. Wybickiego.
  • Najlepsze prace udekorują torty, które pojawią się 18 lutego 2023 roku podczas imprezy urodzinowej Mikołaja Kopernika.
  • Prawne aspekty funkcjonowania samorządów były tematem konferencji samorządowej, jaka odbyła się 1 lutego 2023 r. w Centrum Innowacyjnej Edukacji. Gościem spotkania był minister ds. samorządu terytorialnego Włodzimierz Tomaszewski.
  • Przeciwdziałanie nałogom i patologiom społecznym to cele programu "Profilaktyka Uzależnień", prowadzonego przez Fundację Pomocy Samotnym Matkom w Toruniu.
  • Powiatowy Urząd Pracy dla Miasta Torunia prowadzi nabory wniosków na formy wsparcia, które realizowane są w ramach środków pochodzących z Funduszu Pracy.