97. rocznica śmierci marszałka Focha

20 marca 2026 r. mija 91. rocznica śmierci marszałka Ferdynanda Focha, Honorowego Obywatela Torunia.

Francuski dowódca i marszałek Francji, marszałek polny Wielkiej Brytanii i marszałek Polski, był wybitnym teoretykiem sztuki wojennej, jednym z bohaterów I wojny światowej. Jako dowódca 9. Armii walnie przyczynił się do zwycięstwa w bitwie nad Marną w 1914 r. Od 1917 r. był szefem Sztabu Generalnego. W 1918 r. przeprowadził udaną kontrofensywę nad Sommą, która zdecydowała o klęsce Niemiec. Jako naczelny wódz wszystkich sił sprzymierzonych na froncie zachodnim przyjął bezwarunkową kapitulację Niemiec w Compiegne.

Marszałek Ferdynand Foch był też znany jako przyjaciel Polski. Swą zdecydowaną postawą wymusił na rządzie niemieckim przerwanie kontrofensywy przeciwko powstańcom wielkopolskim. 

W 1923 r. za zasługi dla naszego kraju marszałek Ferdynand Foch otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Miasta Torunia. Po jego śmierci 3 września 1929 r. ówczesna Rada Miasta zdecydowała o uhonorowaniu marszałka tablicą pamiątkową, która została wmurowana w zachodnią ścianę dziedzińca Ratusza Staromiejskiego. Podczas II wojny światowej tablica najprawdopodobniej została ściągnięta i zniszczona przez okupanta.

Pamięć o Honorowym Obywatelu Miasta Torunia nie zaginęła.19 lipca 2014 r. na dziedzińcu ratusza została wmurowana nowa tablica upamiętniająca wybitnego dowódcę, zasłużonego dla odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918 r. Z inicjatywą odtworzenia przedwojennej tablicy zwrócił się do Prezydenta Miasta Torunia poseł Jan Krzysztof Ardanowski, który nawiązał do wcześniejszych wniosków Bogdana Majora w tej sprawie. Autorem tablicy jest toruński rzeźbiarz Tadeusz Porębski.

Fot. © UMT 2026, autor: Łukasz Klimkiewicz, licencja: CC BY-NC 4.0