Toruń jest gospodarzem XI Kujawsko-Pomorskiego Forum Psychiatrii Środowiskowej. W Hotelu Młyn eksperci, praktycy i osoby z doświadczeniem kryzysu psychicznego rozmawiają o budowaniu skutecznego i otwartego systemu wsparcia. W wydarzeniu wzięła udział zastępczyni prezydenta Torunia Dagmara Zielińska.
Tegoroczna edycja konferencji odbywa się pod hasłem "Głos doświadczenia ma znaczenie - prawdziwe głosy, realne zmiany". Organizatorami forum są podmioty od lat zaangażowane w pomoc osobom w kryzysach psychicznych: Toruńskie Stowarzyszenie "Współpraca", Fundacja na Rzecz Rozwoju Psychiatrii Regionu Kujawsko-Pomorskiego im. dr. J. Bednarza oraz Stowarzyszenie na Rzecz Przeciwdziałania Wykluczeniu Społecznemu Osób z Zaburzeniami Psychicznymi "MOST".
O zdrowiu psychicznym bez tabu i stygmatyzacji
Uczestników powitali mgr Marzena Wolska, przewodnicząca zarządu Toruńskiego Stowarzyszenia "Współpraca" oraz prof. dr hab. n. med. Aleksander Araszkiewicz, wojewódzki konsultant w dziedzinie psychiatrii. W otwarciu konferencji uczestniczyła zastępczyni prezydenta Torunia Dagmara Zielińska, która w swoim wystąpieniu zwróciła uwagę, że o zdrowiu psychicznym należy mówić z taką samą naturalnością i powagą jak o zdrowiu fizycznym, ponieważ stanowią one nierozerwalną całość dobrostanu każdego człowieka.
Wiceprezydentka podkreśliła kluczową rolę samorządu w przeciwdziałaniu wykluczeniu społecznemu osób dotkniętych kryzysem psychicznym. Zaznaczyła, że Toruń konsekwentnie buduje przestrzeń, w której sięganie po pomoc nie jest powodem do wstydu, a wsparcie jest dostępne blisko domu, szybko i bez poczucia napiętnowania.
Wskazała również, że powrót do zdrowia to proces wieloetapowy. To nie tylko diagnoza i leczenie medyczne, lecz także możliwość powrotu do aktywności zawodowej, nauki, relacji z bliskimi i samodzielnego życia. Samorząd, choć nie zastąpi systemu ochrony zdrowia, jest jego naturalnym i aktywnym partnerem, łączącym potencjał miejskich instytucji, pomocy społecznej, oświaty oraz organizacji pozarządowych. Miasto angażuje się w tworzenie i wspieranie miejsc oraz inicjatyw służących opiece psychiatrycznej - takich jak Centrum Rozwoju i Terapii przy ul. Klonowica - a także inicjuje i wspiera spotkania umożliwiające specjalistom i środowiskom pomocowym stałą współpracę oraz wymianę doświadczeń.
- Toruń jest wspólnotą, a troska o osoby doświadczające kryzysu psychicznego to odpowiedzialność nas wszystkich. Samorząd nie zastąpi systemu ochrony zdrowia, ale jest jego kluczowym i zaufanym partnerem. Jako miasto łączymy siły toruńskich instytucji, pomocy społecznej, placówek oświatowych i organizacji pozarządowych, bo tylko bliska współpraca tych środowisk pozwala stworzyć spójny, lokalny system pomocy. Od wczesnej interwencji i profilaktyki aż po długofalowe wsparcie w powrocie do aktywności zawodowej i społecznej. Wspieramy inicjatywy służące rozwojowi opieki psychiatrycznej w Toruniu, takie jak Centrum Rozwoju i Terapii, a także tworzymy przestrzenie spotkań i dialogu dla tych, którzy na co dzień niosą pomoc. Hasło dzisiejszego forum przypomina nam przy tym o najważniejszym: ten system musimy budować wspólnie z osobami, które same przeszły kryzys, bo ich doświadczenie jest najcenniejszą wskazówką, jak pomagać mądrze i skutecznie - podkreśliła Dagmara Zielińska.
Od kultury i socjologii po perspektywę pacjenta
Toruńskie forum stanowi przestrzeń do wieloaspektowej dyskusji, łączącej medycynę, socjologię, bioetykę, a także bezpośrednie świadectwa osób zdrowiejących. Program spotkania obejmuje spojrzenie humanistyczne - ks. dr Sylwester Warzyński (Wydział Filozofii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy) omawił zjawisko wielogłosowości we współczesnej kulturze jako przestrzeni rozpiętej między ocaleniem a zagrożeniem. O tym, jak otoczenie reaguje na świadectwo choroby psychicznej oraz z jakimi barierami społecznymi wiąże się ujawnienie kryzysu, mówił wojewódzki konsultant w dziedzinie psychiatrii prof. dr hab. n. med. Aleksander Araszkiewicz.
Istotnym filarem programu jest głos samych pacjentów i osób wspierających: Marta Gawrońska, asystentka zdrowienia w Centrum Zdrowia Psychicznego Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Toruniu, przedstawiła rolę własnego doświadczenia kryzysu jako narzędzia niesienia pomocy innym, z kolei Jarosław Krawczyk dzieli się osobistą drogą wychodzenia z choroby poprzez terapię i poezjoterapię.
W dalszej części konferencji poruszane są kwestie społeczne i bioetyczne. Dr hab. Arkadiusz Karwacki, prof. UMK (Wydział Filozofii i Nauk Społecznych UMK) analizuje zjawisko presji ról u współczesnej klasy średniej oraz problem wyczerpania ciągłym udowadnianiem własnej wartości, wskazując na wyzwania dla polityk publicznych. Z kolei prawne i etyczne dylematy w relacji lekarz-pacjent omawia radca prawny January Gralik z Komisji Bioetycznej Politechniki Bydgoskiej, skupiając się na granicy między paternalizmem a autonomią woli chorego w psychiatrii.
Honorowy patronat nad XI Kujawsko-Pomorskim Forum Psychiatrii Środowiskowej objęli: Prezydent Miasta Torunia Paweł Gulewski, Marszałek Województwa Kujawsko-Pomorskiego Piotr Całbecki oraz Wojewoda Kujawsko-Pomorski Michał Sztybel.
Zdj. UMT 2026, autor: Wojtek Szabelski, licencja: CC BY NC 4.0
